Kust van Sicilië met zicht op Siracuse
Foto: DaLiu@shutterstock

Europees hitterecord is nu officieel 48,8°C

08 maart 2024

De Wereld Meteorologische Organisatie (WMO) heeft officieel vastgelegd dat het temperatuurrecord voor het Europese vasteland nu op 48,8℃ staat. Dit record is bereikt in Italië op 11 augustus 2021. Bij het vaststellen van dit nieuwe temperatuurrecord is de WMO niet over één nacht ijs gegaan.

Het oude record uit 1977 stond op 48,0 ℃ 

De meting van 48,8℃ is gedaan op een station in de buurt van Syracuse op Sicilië. Het vervangt het oude record voor het Europese vasteland dat stond op 48,0°C en 44 jaar heeft standgehouden. Deze meting vond plaats in de Griekse steden Athene en Elefsina op 10 juli 1977. Dit oude record werd indertijd vastgesteld op basis van rapporten van de Griekse overheid en een onafhankelijke verificatie heeft toen niet plaatsgevonden. Dit in tegenstelling tot het nieuwe record.  

Het nieuwe record is pas na uitvoerig onderzoek vastgesteld 

Wetenschappers van onder andere van het Italiaanse instituut voor metrologie (INRiM in Turijn) en het KNMI hebben dit nieuwe record geverifieerd. De hele opstelling van de meting (afbeelding 1) is opnieuw geijkt om vast te stellen dat de meting betrouwbaar is. Ook is een analyse gemaakt van de meteorologische condities tijdens dit hitte extreem. Het weer werd gedomineerd door een sterk hogedrukgebied boven de Middellandse zee met veel zon en weinig wind. In een groot gebied liep de temperatuur hoog op, met een maximum op Sicilië (afbeelding 2). Na deze verificatie is het nieuwe record toegevoegd aan de lijst met wereldwijd gemeten weerrecords

Foto van het meetstation bij Syracuse op Sicilië van de regionale weerdienst SIAS (Sevizio Informativo Agrometeorologico Siciliano) waar het temperatuurextreem gemeten is.
Afbeelding 1. Foto van het meetstation bij Syracuse op Sicilië van de regionale weerdienst SIAS (Sevizio Informativo Agrometeorologico Siciliano) waar het temperatuurextreem gemeten is.
Kaart van Europa met in kleur voor ieder meetstation de maximumtemperatuur op 11 augustus 2021.
Afbeelding 2. De maximumtemperatuur op 11 augustus 2021 op stations rondom de Middellandse zee. Het station met het temperatuur extreem op Sicilië is zwart omrand. Contourlijnen geven de hoogte van het 500 hPa drukvlak. Bron: ECA&D/KNMI.
Foto van de  ijkopstelling van de temperatuursensor in het ijklaboratorium van het KNMI in De Bilt
Afbeelding 3. Foto's van de ijkopstelling van de temperatuursensor in het ijklaboratorium van het KNMI in De Bilt. Rechts het thermostaatbad met de referentie-temperatuursensor. Hiermee wordt de temperatuur tot op 0,01 ℃ nauwkeurig gekalibreerd.

Betrouwbare metingen door regelmatige herijking van instrumenten 

Verspreid over het hele land heeft het KNMI instrumenten staan om het weer te meten. Eens in de twee jaar worden deze opgehaald en opnieuw gekalibreerd in het ijklaboratorium van het KNMI in De Bilt. De temperatuursensor wordt in een speciaal thermostaatbad gezet (afbeelding 3). Heel nauwkeurig wordt de temperatuur gevarieerd tussen -15°C en +50°C en wordt vastgesteld of de sensor de juiste waarde aangeeft. Pas als dit het geval is, wordt de sensor weer teruggebracht naar de meetlocatie. Deze procedure zorgt ervoor dat de meting van de temperatuurextremen, die we steeds vaker in Nederland zien, ook betrouwbaar zijn.  

KNMI-klimaatbericht door Gerard van der Schrier en Jos Verbeek 

Recente nieuws- en klimaatberichten

  1. Zonnige en zeer droge april

    April was een zeer droge maand. Met name in het zuidwesten en midden van het land was het uitzond...

    30 april 2026 - Nieuwsbericht
  2. Hittegolven van de Middellandse zee tot aan het noordpoolgebied: het Europa van 2025 in vogelvlucht.

    Europa warmt snel op waardoor de sneeuw- en ijsbedekking afneemt. Met een hittegolf van 3 weken l...

    29 april 2026 - Klimaatbericht
  3. Komt ons lenteweer vaker uit het zuiden?

    Begin april werd in De Bilt de eerste dag van het jaar met een temperatuur van 20˚C of meer gemet...

    22 april 2026 - Klimaatbericht
  4. Is er een sterke El Niño op komst?

    Modellen geven aan dat er vanaf de zomer een grote kans is dat zich een El Niño vormt in de Still...

    15 april 2026 - Klimaatbericht
Toon alle nieuws- en klimaatberichten